Hedendaagse grafiek
Daar waar grafiek oorspronkelijk bedoeld was ter illustratie van boeken, het maken van affiches of ter versiering van gebruiksvoorwerpen, is het na verloop van tijd een eigen kunstuitdrukking geworden. De zogenoemde "Vrije Grafiek" is hoe langer hoe meer zijn plaats van erkenning aan het veroveren naast schilderen en beeldhouwen.
Veel hedendaagse grafici laten grafisch werk zien dat wat compositie, kleur,
expressiviteit en kracht de confrontatie met grote broer, de schilderkunst, zeker aankan.
Toch is grafiek voor velen nog de grote onbekende, wordt het nog steeds geassocieerd met
boekdrukkunst en wordt er heel dikwijls laagdunkend op neergekeken omdat het een reproduceerbare
kunst is. Het aantal oplagen wordt echter door veel hedendaagse kunstenaars beperkt,
zelfs tot een 1/1-druk, wat betekent dat van reproductie geen sprake meer is en het
grafisch werk een uniek karakter krijgt zoals de (niet-reproduceerbare) schilderkunst.
De verschillende traditionele technieken worden al dan niet samen gebruikt, eventueel in
combinatie met moderne technieken en materialen zoals polyesters en fotogevoelige platen.
Grafiek maakt de laatste jaren een (verdiende) opgang en begint de aandacht te krijgen van het grote publiek. De grote variatie van de technieken, de manier waarop het werk tot stand komt en de wijze waarop het drukken gebeurt, zijn echter nog steeds weinig gekend. Daardoor wordt eigenlijk uit het oog verloren dat het om een zeer arbeidsintensieve kunstvorm gaat. Een graficus moet zoals een schilder in de eerste plaats tekenaar zijn. Ook bij de grafiek vertrekt alles bij een (goede) tekening. De hedendaagse graficus wordt daarbij ook nog verondersteld oog te hebben voor compositie, gevoel voor kleur én een volledige beheersing te hebben van het métier. Veel hedendaagse grafici hebben ook een schildersopleiding gevolgd. Oorspronkelijk werd grafisch werk meestal ter illustratie gebruikt en moest dus enkel een perfecte weergave van de realiteit zijn. De fotografie heeft wat dat betreft de plaats van de grafische afbeeldingen ingenomen, zodat de grafiek is kunnen uitgroeien tot een kunstuiting op zich.
Hoewel elke hedendaagse graficus alle bestaande technieken kan toepassen, is er een tendens tot specialisatie. Veel kunstenaars maken tijdens hun loopbaan een keuze en beperken zich tot een paar technieken in dewelke ze zich dan specialiseren. De keuze van de techniek wordt soms ook mede bepaald door de aard van het werk, hetzij realistisch, hetzij abstract.
(Huguette Hamers - Maart 1998)
Iets over de grafische technieken
